|
|
VALDORBA-ORBAIBAR, ibarra
Natura
Arte Erromaniko Landatarra
Oletako irin-errota
Soltxagako olio-errota
Valdorba-Orbaibar haran landatarra da, lasaia eta arte- nahiz natura-ondare aberats zein berezia duena.
Donejakuerako bidearen hainbat bidek zeharkatzen zuten antzina.
Hori dela eta, baseliza erromanikoak, elizak eta gurutzeak aurkituko ditugu nonahi.
Ibarrak landa, mendi eta baso ederrak ditu.
Horiek guztiek paisaia leun eta atsegina sortzen digute.
Orbaibarren, halaber, habitat-, fauna- eta landare-aniztasun ikaragarria dago
.
|

Santsomaingo bazterra

Orbaibar Alaitz menditik
|
|
Natura
Orbaibar Erribera eta Pirinioen artean dago.
Horren ondorioz, askotariko habitatak eta paisaiak ditu, hala nola: zereal soroak, mahastiak, artadi eta hariztiak, pagadiz jantzitako mendiak, arroilak eta fauna nahiz landaretza aberatsa.
Orbaibarko 1.347 hektarea Batasunaren Intereseko Leku (BIL) moduan sailkaturik daude.
Aipatu eremuak interes natural handikoak direnez Babes Bereziko Zona bilakatuko dira laster.
Eremu horietatik azpimarragarrienak dira Oletako mendia eta Konde mendia Natur Erreserbak.
Argibide gehiagorako... Orbaibarko
natura
|
Untzueko haitza

Behorrak Alaitz mendian
 |
 Etxanoko San Pedro Eliza
|
Arte Erromaniko Landatarra
Nafarroako arte erromanikoko laginik handiena Orbaibarren dago: elizek, baselizek, eta erdi aroko xarmari eusten dioten eraikinek ibarreko paisaia zipriztintzen dute.
Orbaibarko arte erromanikoaren ezaugarri nagusiak dira forma kontzeptuen gardentasuna, soiltasuna eta eraikinen neurri txikia.
Adibidez: Santsomaingo San Pedro eliza, Katalaingo baseliza, Orisoaingo eliza,... eta Europan bakarrak diren beste bi altxor: Etxanoko San Pedro eliza eta Iratxetako garaia.
Argibide gehiagorako...
Orbaibarko ondarea
Orbaibarko
historia
|
Iratxetako garaia |
Santsomaingo San Pedro Eliza
|
|
Oletako irin-errota
Gerinda mendian haize-errota bat aurkitzen da, irina egiteko antzina erabiltzen zena.
XVII. mendeko errota hori Gerindako Parke Eolikoan dago.
Beratara joateko, NA-232 errepidea hartu behar da, Oletara arte. Behin herri horretan, geziz markatutako bideari jarraitu behar zaio.
Mintzagai dugun menditik, gainera, Nafarroa Erdialdea, Pirinioak, eta Erribera ikus daitezke. Bista paregabea, ezbairik gabe.
Haize-errotaren barrua ikusi nahi izanez gero, Orbaibar Garatzeko Elkartearekin jarri beharko zarete harremanean.
|

Oletako irin-errota, Gerinda mendian
|

Soltxagako olio-errota. Atzean, Alaitz mendia eta Untzueko haitza
|
Soltxagako olio-errota
Erdi Aroko harrizko errota hori XVIII. mendean utzietsi zen. Baina, harrian landuta dagoenez, errotaren planta osoa bere horretan mantendu da egundaino.
Soltxagarako bidearen bazterrean aurkitzen da, Garinoanera joateko bidegurutzetik gertu.
Orbaibar Garatzeko Elkartearekin harremanean jarriz gero, bisita gidatuak egin daitezke.
Argibide gehiagorako...
Trujal rupestre de Solchaga: oro líquido

|
|
|